Wednesday, 23 September 2026

गप्पा, कविता आणि दासू वैद्य सर

काल दासू वैद्य सरांना भेटायचा योग आला! सरांच्या कविता वाचायला जेवढी मजा येते, तेवढीच मजा त्यांच्याशी प्रत्यक्ष गप्पा मारताना आली. खूप गप्पा झाल्या, साहित्यावर बोलणं झालं आणि एक ऊर्जा मिळाली. ही भेट नेहमीच स्पेशल राहील! सरांचे खूप आभार! 

 सरांच्या गप्पांसोबतच एक भारी सरप्राईज मिळालं! सरांनी मला एक शाईचा पेन भेट दिला. सरांच्या लेखणीचा हा वारसा असाच पुढे नेण्याचा प्रयत्न करेन. ही भेट माझ्यासाठी आयुष्यभर स्मरणात राहणारी आहे! सरांचे खूप खूप आभार!

#DasuVaidya #NewGift #InkPenLove #ग्रेट_भेट 
 #गप्पाआणिकविता  
#गप्पा #मराठीभावना #साहित्यप्रेमी

लेखक आपल्या भेटीला

लेखक आपल्या भेटीला या उपक्रमांतर्गत आज उमरगा तालुक्यातील अनुसूचित जाती मुलांची शासकीय निवासी शाळा मुरूम व ग्रामीण प्रशाला माडज या दोन्ही शाळेत प्रकट मुलाखतीचा कार्यक्रम संपन्न झाला. 

दोन्ही शाळेतील कार्यक्रम खूप छान झाले. मुलाखतीच्या माध्यमातून माझं बालपण, शालेय जीवन, माझ्या साहित्य लेखनाची प्रेरणा, ग्रंथालयावर आधारित राबविलेले विविध उपक्रम, मुलांच्या अभिव्यक्तीच्या विकासासाठी राबविलेले विविध उपक्रम, मी लिहिलेले बालसाहित्य, वाचनाचे महत्त्व, सोशल मीडियाचा वाचनावर होणारा परिणाम, मुलांनी कोणते वाचन करावे अशा विविध विषयांवर चर्चा घडून आली.

 मराठी भाषेला मिळालेला अभिजात भाषेचा दर्जा, मराठी भाषेच्या समृद्धीसाठी, अभिवृद्धीसाठी, संवर्धनासाठी राबविलेले उपक्रम याबद्दलही चर्चा झाली.

या मुलाखतीमधून मुलांना प्रेरणा मिळाली. मुलाखतीच्या कार्यक्रमात मुलांच्या चेहऱ्यावर आनंद ओसंडून वाहत होता. मुलाखत ऐकताना विद्यार्थी अंतर्मुख झाले होते. मुलांशी संवाद साधताना मलाही खूप आनंद वाटला. 

दोन्ही शाळेचे मुख्याध्यापक, आमचे मित्र साहित्यिक डॉ. बालाजी इंगळे, सर्व शिक्षक यांनी या मुलाखतीच्या कार्यक्रमासाठी परिश्रम घेतले. या सर्वांना भेटून खूप आनंद वाटला. 

#बालसाहित्य #मराठीभाषा #मुलाखत #शाळा #वाचनचळवळ #ग्रंथालय #उपक्रमशील_शाळा

Saturday, 15 August 2026

शैक्षणिक चर्चासत्र संपन्न

आज शिक्षण संस्कृती विकास परिषदेमार्फत शैक्षणिक चर्चासत्र संपन्न झाले. या चर्चासत्रात मुलांना वाचतं लिहितं करताना या माझ्या पुस्तकाचा परिचय निर्मितीचा प्रवास सांगितला. प्राथमिक शिक्षण, बालसाहित्य, मराठी भाषा, ग्रंथालयावर आधारित उपक्रम या विषयांवर केलेल्या रचनात्मक कामाचे अनुभव कथन केले. 

या चर्चासत्रात दैनिक लोकसत्ताचे पत्रकार सुहास सरदेशमुख यांनी सध्याच्या शिक्षण व्यवस्थेबद्दल परखड मत व्यक्त केले. शिक्षण व्यवस्थेतील त्रुटी, त्यावरील उपाय योजना याबद्दल त्यांनी मत मांडले. त्यांनी अत्यंत मुद्देसूद व अभ्यासपूर्ण विचार मांडले. सरकारी शाळांच्या दुरावस्था, शिक्षणाचे बाजारीकरण थांबविण्यासाठी शाश्वत उपाय योजना करण्यासाठी संशोधनात्मक काम करायला हवे असे त्यांनी सांगितले. 

हरीती प्रकाशनाचे राहुल लोंढे यांनी Hariti Publications ने प्रकाशित केलेल्या सामाजिक, शैक्षणिक विषयावरील पुस्तकांचा परिचय करून दिला.

संत साहित्याच्या अभ्यासक रवी निंबाळकर यांनी उत्तम पालकत्व या विषयावर विचार मांडले. जीवन व्यवहारातील उदाहरणे देऊन अतिशय उत्तम विषयाची मांडणी केली. या चर्चासत्रात डॉ.स्मिता शहापूरकर, रमाकांत गायकवाड, प्रसाद अतनूरकर या अभ्यासकांनी शिक्षण या विषयावर आपापले विचार मांडले. सुनील बडुरकर यांच्या पुढाकारातून हे चर्चासत्र यशश्री क्लासेस, धाराशिव या ठिकाणी संपन्न झाले.

 #शिक्षण #प्राथमिक_शिक्षण #education #गुणवत्तापूर्ण_शिक्षण

Friday, 14 August 2026

शालेय ग्रंथालयाची पाहणी

ज्यांची सहाय्यक समाजकल्याण आयुक्त या पदावर निवड झालेली आहे. ते राघुचीवाडी गावातील तरुण अधिकारी श्री. संदीप पाटील यांनी शाळेला भेट दिली. त्यांनी आवर्जून शाळेतील ग्रंथालय पाहिले. शाळेत राबवत असलेल्या उपक्रमाचे त्यांनी कौतुक केले. शाळेच्या विकासासाठी भविष्यात प्रयत्न करू. गावातील तरुण, नोकरदार वर्ग, शिक्षणप्रेमी यांच्या माध्यमातून शाळेला मदत करू. मुलांच्या गुणवत्तावाढीसाठी प्रयत्न करू. या बाबींवर चर्चा झाली.

Thursday, 13 August 2026

विराजला पुस्तकं मिळाली

शालेय पाठ्यपुस्तकांवर मुलांचे खूप प्रेम असते. शाळेच्या पहिल्या दिवशी मुलांना पाठ्यपुस्तके मिळाली की मुले खूप खुश होतात. सध्या शिक्षण हक्क कायद्याने सर्व मुलांना मोफत पाठ्यपुस्तके दिली जातात. काही शाळेत नवीन प्रवेश वाढल्याने काही मुलांना पाठ्यपुस्तके वेळेत मिळत नाहीत. अशावेळी पाठ्यपुस्तकांचे समायोजन करून अशा मुलांना वेळेत पाठ्यपुस्तके  उपलब्ध करून देणे गरजेचे असते.

 वर्गातील सर्व मुलांकडे पुस्तके आहेत; परंतु माझ्याकडे नाहीत ही भावना मुलांच्या मनामध्ये न्यूनगंड तयार करते. मुलांकडे पुस्तके नसणे हा त्याच्या शिक्षणातील मोठा अडथळा ठरतो. हा अडथळा दूर करणे, शिक्षण व्यवस्थेतील सर्वांचे काम आहे; परंतु काही मुलांना पुस्तके वेळेत मिळत नाही ते वास्तव आहे.

आमच्या शाळेत इयत्ता तिसरीच्या वर्गात इंग्रजी  माध्यमांच्या शाळेतून एक विद्यार्थी आलेला आहे. पुस्तके तर जून महिन्यातच सर्वांना दिली गेली त्यामुळे त्याच्याकडे इयत्ता तिसरीची पुस्तके नव्हती. शाळेतील कोणत्या मुलांना पुस्तके नाहीत याबद्दल मी मुलांना आपुलकीने विचारून ती पुस्तके मी तुम्हाला मिळवून देतो असे आश्वासन दिले होते. त्यामुळे विराज मला येऊन विचारायचा," सर मला पुस्तके कधी देता?" 
मी त्याला "उद्या देतो" म्हणून उत्तर द्यायचं. सकाळी सकाळी शाळेत आलो, माझी गाडी पहिली की तो माझ्याकडे पळत यायचा. केविलवाणा चेहरा करून एकच प्रश्न विचारायचा,"सर, मला पुस्तकं कधी देता?"
मी त्याला तेच उत्तर द्यायचो "उद्या आणतो." 

मी त्याला पुस्तके देऊ शकत नाही याचे मला खूप वाईट वाटायचे. इयत्ता दुसरीची पुस्तके कुठे मिळतील का? याचा मी शोध घेत होतो; परंतु पुस्तके मिळत नव्हती. तालुक्याला शोध घेतला, तिथे पुस्तके नव्हती. मुख्याध्यापकांना, केंद्रप्रमुखांना पुस्तकाबाबत बोलत होतो. सहकारी शिक्षकांना बोलत होतो. आपल्याला इयत्ता तिसरीचा एक संच हवा आहे. 

काल पुन्हा त्याने मला विचारले, "सर मला पुस्तके कधी देता?" मला ओशाळल्यासारखं वाटलं. मला व्यवस्थेचा खूप राग येत होता. व्यवस्थेतल्या प्रशासकीय त्रुटीमुळे विद्यार्थी पुस्तकापासून वंचित राहत आहेत. याचे खूप वाईट वाटत होते. त्यानंतर मी केंद्रप्रमुखांना फोनवर बोललो. मुख्याध्यापकांना बोललो. काहीही करून आपल्याला विराजला पुस्तके द्यायचे आहेत. इतर शाळेत आपण सर्वजण मिळून फोन करूयात. 

दुपारी अचानक मुख्याध्यापकांनी तिसरीचा संच पाठविला. तो संच घेऊन आमच्या शाळेतील संवेदनशील शिक्षक सचिन कांबळे सरांचे मित्र आले होते. सचिन कांबळे सरांनी त्यांच्या मित्राकडून ही पुस्तके मिळवल होती. हा पुस्तकांचा संच पाहून विराज खूप खुश झाला होता. त्याला तो पुस्तकाचा संच दिला. त्याच्या चेहऱ्यावर आनंद ओसंडून वाहत होता. मलाही आता खूप बरं वाटत होतं. विराज म्हणाला,"सर तुमचा नंबर द्या" 
मी म्हटलं "कशाला....,
तो म्हणाला, "असंच..."
त्याला म्हटलं, "आपण भेटतोच की दररोज...."
त्याला माझ्याबद्दल खूप आपुलकी वाटत होती. शिक्षकाला मुलाचं प्रेम मिळणं, शिक्षकाबद्दल विद्यार्थ्यांना आपुलकी, आत्मीयता वाटणं. हे खूप महत्त्वाचं असतं. त्याच्यासोबत एक फोटो घेतला. आज मला खूप मस्त वाटत होतं.

 आपल्या स्वतःच्या मुलाला पाठ्यपुस्तके नसतील तर काय होईल?  याचा विचार मनात यायला हवा. तर मग आपण धडपड करून पाठ्यपुस्तके मिळून देतोच. बाकी विराजला पाठ्यपुस्तके मिळाल्याचा आनंद खूप वेगळा होता.